Czas na StartUp!

Prowadzisz własny biznes i potrzebujesz jednoznacznych odpowiedzi? Zapraszamy do lektury bloga i kontaktu z nami!

Rodzaje umów w prawie autorskim

 contract-408216_640

Prawo do  tego, aby legalnie korzystać z utworu, móc nim swobodnie rozporządzać i czerpać profity wynika przeważnie z faktu, że jesteśmy twórcą. Jeśli jednak rzeczywistość biznesowa wymusza konieczność korzystania z cudzej twórczości, która nie mieści się w ramach dozwolonego użytku, wówczas niezbędnym jest posiadanie tytułu prawnego do dysponowania i rozporządzenia utworem. Taki tytuł możemy uzyskać bądź to w drodze przeniesienia autorskich praw majątkowych, bądź też
w drodze licencji.

Ustawa z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. Z 2006 Nr 90, poz. 631 z późn. zm) przewiduje dwa rodzaje umów związanych z prawem autorskim:

  • umowa przenosząca autorskie prawa majątkowe
  • umowa licencji na korzystanie z utworów

Przeniesienie praw autorskich

Istotną umowy przenoszącej autorskie prawa majątkowe jest sytuacja, w której podmiot A wyzbywa się autorskich praw majątkowych, a inny podmiot B prawa te nabywa. Podobnie jak przy przenoszeniu własności rzeczy, przeniesienie praw na inną osobę powoduje, że podmiot przenoszący traci prawa do dysponowania czy rozporządzania danym prawem. Przeniesienie prawa jest więc jednorazowe – podmiot przenoszący raz uzyskuje korzyści z tego tytułu, raz decyduje na kogo i na jakich zasadach przenosi autorskie prawa majątkowe.

Licencja

Odmienny charakter od przeniesienia autorskich praw majątkowych ma udzielenie licencji na korzystanie z utworu. Cechą charakterystyczną tego rodzaju umowy jest fakt, że nie dochodzi do przeniesienia praw, umowa ta ma bowiem na celu wyłącznie umożliwienie zgodnego z prawem korzystania z utworu. Licencja może być udzielana wielokrotnie, zaś jej zakres uzależniony jest od treści umowy zawartej pomiędzy stronami.

Stosowanie przepisów kodeksu cywilnego przesądza o tym, że możliwe jest także przeniesienie udziału w autorskich prawach majątkowych, prawa te można oddać w najem, dzierżawę, czy użytkowanie.

Rodzaje licencji

Umowa o przeniesienie autorskich praw majątkowych jest umową definitywną i bezterminowo przenosi wszystkie autorskie prawa majątkowe do utworu. Umowa licencyjna zakres upoważnienia do korzystania z utworu uzależnia od rodzaju udzielonej licencji. I tak, istnieje możliwość udzielenia:

  • licencji wyłącznej lub niewyłącznej
  • licencji na czas oznaczony lub nieoznaczony.

Licencja wyłączna obejmuje prawo do korzystania z utworu z wyłączeniem innych osób. Podmiot uzyskujący licencję posiada wyłączne prawo do korzystania z danego utworu. W przypadku licencji niewyłącznej twórca może licencji takiej udzielać wielu niezależnym od siebie podmiotom. Czas na który udzielona zostaje licencja może być czasem oznaczonym (np. od dnia 17 sierpnia 2015 roku do dnia  14 maja 2016 roku), albo nieoznaczonym, czyli nieograniczonym czasowo – wówczas umowa taka trwa do czasu rozwiązania umowy licencyjnej.

 Co wybrać?

O tym jaki rodzaj umowy wybrać często decydują względy gospodarcze, ekonomiczne lub organizacyjne. Istnieją sytuacje, w których twórca może chcieć w szerszym zakresie dysponować stworzonym przez siebie utworem, udostępniać go szerszej ilości odbiorców według swojego uznania – wtedy zasadnym jest stosowanie umowy licencyjnej. W przypadku jednak, gdy utwór powstaje np. na zamówienie danego podmiotu, jest ściśle związany z jego działalnością, rzeczą naturalną jest fakt, że zamawiając chce nabyć pełnię praw do utworu i do rozporządzania nim – dla takich sytuacji przewidziana jest umowa przenosząca autorskie prawa majątkowe.

W praktyce o tym, z jakiego rodzaju umową mamy do czynienia nie decyduje jej tytuł, a rzeczywista treść wzajemnych praw i obowiązków stron umowy. W kontekście w/w rozróżnienia warto pamiętać, że w prawie autorskim przewidziane zostało domniemanie udzielenia licencji, polegające na tym, że jeżeli po analizie umowy powstaje wątpliwość czy umowa ta obejmuje przeniesienie autorskich praw majątkowych czy udzielenie licencji, wątpliwość ta rozstrzygana jest na korzyść umowy licencyjnej.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *