Czas na StartUp!

Prowadzisz własny biznes i potrzebujesz jednoznacznych odpowiedzi? Zapraszamy do lektury bloga i kontaktu z nami!

Konsekwencje naruszenia praw autorskich

email-826333_640

Do naruszenia prawa autorskiego dochodzi w sytuacji wykorzystywania cudzego utworu poza zakresem dozwolonego użytku i bez wymaganego zezwolenia. Z tytułu dokonanych naruszeń przepisy prawa przewidują dwa rodzaje sankcji: sankcje cywilne i sankcje karne.

Sankcje cywilne

Uprawniony, którego prawa autorskie zostały naruszone może domagać się:

  1. Zaniechania działań naruszających prawa autorskie
  2. Usunięcia skutków naruszenia
  3. Naprawienia powstałej szkody
  4. Wydania uzyskanych przez naruszyciela korzyści

W przypadku roszczenia o naprawienie szkody, uprawniony może domagać się, aby zostało ono dokonane w oparciu o regulacje ogólne wynikające z kodeksu cywilnego, zgodnie z którymi konieczne jest wykazanie zaistniałej szkody i jej wysokości, a zatem realnego uszczerbku w majątku uprawnionego, będącego wynikiem naruszenia praw autorskich.

Możliwe jest także dochodzenie naprawienia szkody poprzez zapłatę odszkodowania w wysokości dwukrotności stosownego wynagrodzenia, które w chwili jego dochodzenia byłoby należne tytułem udzielenia przez uprawnionego zgody na korzystanie z utworu (2 x opłata licencyjna). Jeżeli działanie naruszyciela było działaniem zawinionym, wówczas uprawniony może żądać trzykrotności opłaty licencyjnej. Wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 23 czerwca 2015r. (SK 32/14) przepis art. Art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b pr. aut. przewidujący możliwość żądania dwu i trzykrotności wynagrodzenia uznany został za niekonstytucyjny w zakresie, w jakim uprawniony, którego autorskie prawa majątkowe zostały naruszone, może żądać od osoby, która naruszyła te prawa, naprawienia wyrządzonej szkody poprzez zapłatę sumy pieniężnej w wysokości odpowiadającej – w przypadku gdy naruszenie jest zawinione – trzykrotności stosownego wynagrodzenia, które w chwili jego dochodzenia byłoby należne tytułem udzielenia przez uprawnionego zgody na korzystanie z utworu. Trybunał uznał za niedopuszczalne ograniczanie wysokości odszkodowania do ściśle określonej kwoty, bez możliwości jej miarkowania i ustalania w oparciu o wielkość czy rodzaj naruszenia.

Dodatkowo, oprócz roszczeń wskazanych powyżej uprawniony może żądać:

  1. Ogłoszenia w prasie oświadczenia o odpowiedniej formie i treści lub podania do publicznej wiadomości całości albo części orzeczenia sądowego wydanego w danej sprawie, w sposób i w zakresie określonym przez sąd, przy czym działanie to może być jedno lub wielokrotne;
  2. Zapłaty przez naruszyciela odpowiedniej sumy pieniężnej na rzecz Funduszu Promocji Twórczości, przy czym kwota ta nie może być niższa niż dwukrotna wysokość uprawdopodobnionych korzyści odniesionych przez naruszyciela z dokonanego naruszenia, naruszenie to musi być zawinione i musi także zostać dokonane w ramach działalności gospodarczej wykonywanej w cudzym albo we własnym imieniu, choćby na cudzy rachunek przez naruszyciela.

Sankcje karne

Naruszenie praw autorskich prowadzić może także do odpowiedzialności karnej naruszyciela. Karalne jest tutaj naruszenie autorskich praw osobistych, polegające na przywłaszczeniu sobie autorstwa albo wprowadzenie w błąd co do autorstwa całości lub części cudzego utworu, albo artystycznego wykonania (art. 115 pr. aut.), czyli tzw. plagaiat, a także naruszenie autorskich praw majątkowych, zarówno w postaci utrwalenia lub zwielokrotnienia cudzego utworu w celu jego rozpowszechnienia (art. 117 pr. aut.), jak i samo rozpowszechnienie utworu bez zezwolenia (art. 116 pr. aut.).

Co istotne, na gruncie prawa karnego penalizowane jest także nabywanie lub pomoc w zbyciu nośników naruszających prawa autorskie innych podmiotów oraz wytwarzanie urządzeń lub ich komponentów, które służyć by miały obchodzeniu zabezpieczeń uniemożliwiających nieuprawnione kopiowanie utworów objętych ochroną. Warto pamiętać, że prawo autorskie przepisami prawnokarnymi reguluje także uniemożliwianie lub utrudnianie wykonywania prawa kontroli do korzystania z utworu.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *